Verzuimpercentage berekenen: de formule en de benchmark voor de zorg

30 juni 2026 · Werkow

U weet dat er verzuim is in uw praktijk, maar weet u ook hoe uw cijfer zich verhoudt tot de rest van de zorg? Het verzuimpercentage is het meest gebruikte getal om verzuim te vergelijken: over de tijd, tussen medewerkers en ten opzichte van een sectorgemiddelde. Dit artikel legt de formule uit, laat zien wat een realistisch streefcijfer is voor een kleine zorgpraktijk en bespreekt wanneer uw percentage om actie vraagt.

De formule voor het verzuimpercentage

Het verzuimpercentage berekent u als volgt:

Verzuimpercentage = (Totaal verzuimdagen / Totaal beschikbare werkdagen) × 100

Een voorbeeld: uw praktijk heeft 6 medewerkers die elk 5 dagen per week werken. In een kwartaal van 65 werkdagen heeft u 6 × 65 = 390 beschikbare werkdagen. Als er in dat kwartaal in totaal 18 verzuimdagen zijn geregistreerd, bedraagt uw verzuimpercentage (18 / 390) × 100 = 4,6 procent.

Let op dat u werkdagen gebruikt, niet kalenderdagen. Weekenden en feestdagen tellen niet mee. Bij parttime medewerkers telt u alleen de contractdagen mee. Een medewerker die 3 dagen per week werkt levert dus 3 × het aantal weken werkdagen in de teller, niet 5.

Wat is het CBS-gemiddelde in de zorg?

Volgens CBS-cijfers over 2024 lag het gemiddelde verzuimpercentage in de gezondheids- en welzijnszorg rond 7 tot 8 procent. Dat is aanzienlijk hoger dan het gemiddelde over alle sectoren, dat rond 5 procent ligt. De zorg kent relatief hoge fysieke en emotionele belasting, wat het hogere verzuim deels verklaart.

Voor kleine paramedische praktijken zijn die sectorgemiddelden maar beperkt bruikbaar. Als u 6 medewerkers heeft en een van hen valt 3 weken uit, stijgt uw verzuimpercentage al snel met 2 tot 3 procentpunten. Een enkel langdurig geval geeft bij kleine teams een vertekend beeld.

Wat is een goed verzuimpercentage voor uw praktijk?

Als globale stelregel geldt:

• Onder 4 procent: gunstig. U scoort beduidend beter dan het zorgsectorgemiddelde.
• 4 tot 6 procent: gemiddeld voor paramedische praktijken. Geen acute zorgen, maar aandacht voor patronen loont.
• Boven 6 procent: bovengemiddeld. Kijk naar frequentie en duur van de meldingen en of er concentratie is bij bepaalde medewerkers.

Vergelijk uw eigen cijfer ook over de tijd. Een stijgend verzuimpercentage over drie of vier kwartalen is relevanter dan een eenmalige piek.

Meldingsfrequentie: de tweede maatstaf

Naast het verzuimpercentage is de meldingsfrequentie informatief. Die geeft aan hoe vaak een medewerker zich gemiddeld per jaar ziek meldt, ongeacht hoe lang het verzuim duurt. Een medewerker die zich vijf keer per jaar meldt voor telkens een dag heeft een hoge meldingsfrequentie maar een laag verzuimpercentage. Dat patroon wijst eerder op een andere oorzaak dan langdurig lichamelijk verzuim.

Gebruik beide cijfers naast elkaar. Hoge frequentie, korte duur: praat met de medewerker over werkbeleving en werkdruk. Lage frequentie, lange duur: focus op re-integratie en ondersteuning bij herstel.

Wanneer vraagt uw percentage om actie?

Een percentage op zichzelf zegt weinig. Pas als u het afzet tegen uw eigen historische lijn en per medewerker analyseert, wordt het bruikbaar. Concrete signalen die om actie vragen:

• Een medewerker meldt zich meer dan 3 keer per jaar ziek (verhoogde meldingsfrequentie).
• Het praktijkbrede percentage stijgt twee kwartalen achter elkaar.
• Een meerderheid van het verzuim is geconcentreerd bij een of twee mensen (risico voor uw bezetting).
• U ziet kortdurend verzuim toenemen op bepaalde weekdagen (patroonverzuim).

Bespreek bevindingen in een individueel gesprek, niet als aanklacht maar als signaal. "Ik zie dat je je dit jaar al vier keer hebt gemeld. Ik maak me zorgen en wil graag weten hoe het met je gaat" werkt beter dan een lijst met data.

Hoe registreert u verzuim betrouwbaar?

Een betrouwbaar verzuimpercentage begint bij een consistente registratie. Zorg dat elke ziekmelding direct wordt vastgelegd met de eerste ziektedag en de datum van herstel. Als u dit bijhoudt in losse e-mails of een Excel-bestand, is de kans groot dat meldingen ontbreken of dat hersteldatums niet worden bijgehouden. Daarmee onderschat u uw eigen percentage.

Werkow berekent het verzuimpercentage automatisch op basis van de geregistreerde meldingen, per medewerker en over de gewenste periode. Zo heeft u altijd een actueel overzicht zonder handmatige berekeningen. Bekijk de verzuimstatistieken-module voor een voorbeeld van hoe dat eruitziet.

Wilt u snel uitrekenen waar uw praktijk nu staat? Gebruik de verzuimpercentage-calculator.

Verzuimcijfers als input voor uw verzuimbeleid

Het verzuimpercentage is het startpunt, niet het eindpunt. De echte waarde zit in de conclusies die u eraan koppelt: wanneer voert u een gesprek, wanneer schakelt u een arbodienst in, en wanneer past u de werkbelasting aan? Een goed verzuimbeleid voor uw kleine zorgpraktijk geeft daar antwoord op. Combineer data met een helder protocol, dan werkt het.

← Alle artikelen